Wordt stroom duurder met een digitale of slimme meter?

Een digitale of slimme meter maakt je stroom zelf niet duurder, maar kan wel zichtbaar maken wat een analoge meter verborg. Het antwoord hangt vooral af van of je zonnepanelen hebt. Dit is een van de zorgen uit ons overzicht van voor- en nadelen van de slimme meter. Hieronder lees je wat er gebeurt en wat het kan kosten.
In het kort
- Plaatsing is gratis en de huur van je meter wordt niet duurder (Consumentenbond).
- Zonder zonnepanelen verandert er aan je tarief niets door het metertype.
- Met zonnepanelen kan een digitale meter terugleverkosten zichtbaar maken die een analoge meter niet registreert.
Wat verandert er niet?
Wil je ook weten wat je netbeheerder en leverancier van je meter mogen zien, lees dan ons artikel over slimme meter en privacy. Hier gaat het alleen om de kosten.
De meter bepaalt niet wat je per kilowattuur betaalt: dat doet je contract. De Consumentenbond meldt dat plaatsing gratis is en dat de huur gelijk blijft, ook als je van een digitale naar een slimme meter gaat. Laat je meter een hogere stand zien dan je oude, dan hoeft dat niet te betekenen dat hij fout zit: volgens de Consumentenbond kunnen oudere meters in de loop der jaren te weinig zijn gaan meten.
Waarom kan het met zonnepanelen wel duurder worden?
Een analoge draaischijfmeter draait achteruit als je stroom teruglevert. Hij telt teruglevering dus niet apart, en een leverancier kan daar volgens Kassa geen terugleverkosten voor rekenen. Een digitale of slimme meter registreert afname en teruglevering wel apart. Daardoor kan je leverancier de kosten voor teruglevering in rekening brengen. De salderingsregeling zelf blijft tot 1 januari 2027 gelden; het gaat om de kosten die leveranciers apart noemen. Wat die kosten zijn, leg je uit in terugleverkosten uitgelegd.
Wat kan het kosten?
Kassa rekent, op basis van berekeningen van Energievergelijk.nl, de volgende extra jaarkosten voor als je overgaat van een analoge naar een digitale meter:
| Teruglevering per jaar | Extra kosten per jaar (Kassa) | Per kWh (eigen deling) |
|---|---|---|
| 1.000 kWh | ongeveer € 100 | ongeveer € 0,10 |
| 2.500 kWh | gemiddeld € 326 | ongeveer € 0,13 |
| 10.000 kWh | ongeveer € 1.345 | ongeveer € 0,13 |
De kolom “per kWh” is onze eigen deling van de bedragen door de kilowattuur, bedoeld om de orde van grootte te laten zien. Het zijn gemiddelden: wat jij betaalt, hangt af van je leverancier en je contract. Keuze.nl noemt voor grote installaties bij bepaalde leveranciers zelfs een jaarvoordeel van de analoge meter van € 1.378, wat laat zien hoe ver de bedragen uiteenlopen.
Het verschil met je huidige rekening is er dus alleen als je terugleverkosten betaalt of gaat betalen. Heb je geen zonnepanelen, dan speelt dit hele kostenpunt niet.
Stel: je levert 2.500 kWh per jaar terug en jouw leverancier brengt ongeveer € 0,13 per kWh in rekening, in lijn met het gemiddelde van Kassa. Dan zijn dat 2.500 × € 0,13 = € 325 aan kosten voor teruglevering op jaarbasis. Heb je een analoge meter, dan zie je dat bedrag niet apart, tot de meter wordt vervangen.
Dit is een voorbeeld met een aanname, geen voorspelling voor jouw contract.
Ziet je rekening er hoger uit na een nieuwe meter? Kijk dan eerst naar je verbruik in kWh: laat de nieuwe meter hogere standen zien, dan kan dat volgens de Consumentenbond betekenen dat de oude te weinig mat. Kijk daarna naar de regels voor teruglevering op je afrekening. Vergelijk ten slotte het tarief dat je leverancier rekent met wat andere leveranciers vragen.
Maakt uitstel het goedkoper?
Beperkt. Volgens Kassa biedt een analoge meter het voordeel alleen tot salderen stopt. Na 1 januari 2027 krijg je ongeacht je metertype een vergoeding voor teruglevering en betaal je terugleverkosten. Keuze.nl rekent voor dat de jaarlijkse winst van een analoge meter voor een gemiddelde installatie tussen € 330 en € 845 ligt, en dat een dwangsom van € 1.650 dat verschil snel opeet. Meer over de dwangsom lees je in slimme meter weigeren.
En als je geen zonnepanelen hebt?
Dan zijn er geen terugleverkosten die een digitale meter zichtbaar maakt, en verandert je tarief niet door het metertype. Een slimme meter zelf kost je volgens de Consumentenbond niets extra in huur. Plaatsing op verzoek van je netbeheerder is gratis. Wil je zelf eerder een slimme meter, Zelf eerder aanvragen kost per netbeheerder verschillend, bijvoorbeeld € 64,44 bij Stedin en € 79,67 bij Enexis (juli 2026). Wat wel kan verschillen, is dat je voor sommige tariefvormen meterdata van je leverancier nodig hebt; dat staat in de voorwaarden van het contract.
Na 1 januari 2027 verandert er nog iets. Volgens Kassa krijg je dan een vergoeding voor teruggeleverde stroom, maar betaal je daarnaast ook terugleverkosten, ongeacht je metertype. Hoe die vergoeding is geregeld, lees je in de terugleververgoeding na 2027.
Wat kun je doen om het te beperken?
- Vergelijk de terugleverkosten en de terugleververgoeding van je leverancier in plaats van alleen het tarief.
- Gebruik zelf opgewekte stroom op het moment dat je panelen leveren, zodat er minder teruggaat naar het net.
- Lees je jaarafrekening met de kWh teruglevering erbij, zodat je weet waar je staat.
- Kijk of een ander contract beter bij je past, bijvoorbeeld een dynamisch energiecontract; controleer wel de voorwaarden van de leverancier over de meter.
Verder lezen over dit onderwerp
Bronnen
- Consumentenbond: Slimme meter, wat is het?
- Kassa (BNNVARA): Digitale meter wordt verplicht, mensen met zonnepanelen krijgen hogere energierekening
- Kassa (BNNVARA): Tot € 1.650 boete, dit gebeurt als je je analoge energiemeter niet laat vervangen (15 juli 2026)
- Keuze.nl (Consumentenbond): Weiger je de digitale meter? Dat kost je tot € 1.650 of meer
- Stedin: Slimme meter aanvragen
- Energievergelijk.nl: Terugleverkosten bij een oude analoge meter, hoe zit het?
- Netbeheer Nederland: Slimme meter, veelgestelde vragen
- Rijksoverheid: Slimme meter weigeren
Bedragen en data nagelopen op 4 oktober 2026 in de genoemde bronnen. Eigen berekeningen zijn als zodanig gemarkeerd. De kolom per kWh is een eigen berekening.

